Τετάρτη, 18 Μαΐου 2011

Πανελλαδικές 2004

ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004
ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ:
ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

Διδαγμένο κείμενο
Θουκυδίδη Περικλέους  πιτάφιος (42)
           
«Δι' δή καί μήκυνα τά περί τς πόλεως, διδασκαλίαν τε ποιούμενος μή περί σου μν εναι τόν γνα καί ος τνδε μηδέν πάρχει μοίως, καί τήν ελογίαν μα φ' ος νν λέγω φανεράν σημείοις καθιστάς. καί ερηται ατς τά μέγιστα. γάρ τήν πόλιν μνησα, α τνδε καί τν τοινδε ρεταί κόσμησαν, καί οκ ν πολλος τν λλήνων σόρροπος σπερ τνδε λόγος τν ργων φανείη. δοκε δέ μοι δηλον νδρός ρετήν πρώτη τε μηνύουσα καί τελευταία βεβαιοσα νν τνδε καταστροφή. καί γάρ τος τλλα χείροσι δίκαιον τήν ς τούς πολέμους πέρ τς πατρίδος νδραγαθίαν προτίθεσθαι. γαθ γάρ κακόν φανίσαντες κοινς μλλον φέλησαν κ τν δίων βλαψαν. τνδε δέ οτε πλούτου τις τήν τι πόλαυσιν προτιμήσας μαλακίσθη οτε πενίας λπίδι, ς κν τι διαφυγών ατήν πλουτήσειεν, ναβολήν το δεινο ποιήσατο. τήν δέ τν ναντίων τιμωρίαν ποθεινοτέραν ατν λαβόντες καί κινδύνων μα τόνδε κάλλιστον νομίσαντες βουλήθησαν μετ' ατο τούς μέν τιμωρεσθαι, τν δέ φίεσθαι, λπίδι μέν τό φανές το κατορθώσειν πιτρέψαντες, ργ δέ περί το δη ρωμένου σφίσιν ατος ξιοντες πεποιθέναι».

Α.     Από το κείμενο που σας δίνεται να μεταφράσετε στο τετράδιό σας το απόσπασμα: «Δι’ δή καί μήκυνα... καταστροφή».
Μονάδες 10

Β.     Να γράψετε στο τετράδιό σας τις απαντήσεις των παρακάτω ερωτήσεων:

Β1.  «καί ερηται ατς τά μέγιστα»
Σε τι ακριβώς συνίσταται η απόκλιση του Επιταφίου λόγου του Περικλή από έναν τυπικό επιτάφιο της εποχής του;
Μονάδες 10

Β2. «Λόγοι – έργα»: Να σχολιάσετε τη σχέση «λόγων-έργων», την οποία διατυπώνει στο κείμενο ο Περικλής.
Μονάδες 10

Β3. «Πλοτος – πενία». Πώς συλλαμβάνει ο Περικλής τη σχέση ανθρώπων και πλούτου, στην περίπτωση των πεσόντων, στο απόσπασμα «τνδε δέ...ποιήσατο», και με ποια στοιχεία τη σμπληρώνει στο από μετάφραση απόσπασμα του κεφαλαίου 43 (που παρατίθεται παρακάτω), για την περίπτωση των ζωντανών;

Θουκυδίδη Περικλέους πιτάφιος (43)

[...] Εσείς λοιπόν να έχετε αυτούς εδώ πρότυπα και να θεωρήσε­τε θεμέλιο της ευτυχίας την ελευθερία και θεμέλιο της ελευθερίας τη δυνατή ψυχή" κι έτσι μη δειλιάζετε μπροστά στους κινδύ­νους της μάχης. Γιατί δεν έχουν σοβαρότερο λόγο ν' αψηφούν το θάνατο οι απόκληροι της ζωής, που δεν έχουν να ελπίζουν καλύτε­ρες μέρες, αλλά εκείνοι που, στη ζωή που τους απομένει, υπάρχει φόβος να μεταβληθεί ριζικά η καλή τύχη τους· αυτοί, αν κάπου σκοντάψουν, έχουν να χάσουν περισσότερα από κάθε άλλον. Γιατί, για έναν άντρα με υψηλό φρόνημα, είναι πιο πικρή η εξαθλίωση που φέρνει η δειλία παρά ο θάνατος που έρχεται χωρίς να τον νιώ­σει, σε στιγμή έξαρσης της δύναμης του και της κοινής ελπίδας.
Μονάδες 10
Β4.   Ποιες οι διαφορές ανάμεσα στον Επιτάφιο του Περικλή και στις υπόλοιπες δημηγορίες του Θουκυδίδη;
Μονάδες 10

Β5.   Να γράψετε στο τετράδιό σας ποιες από τις λέξεις του πρωτοτύπου κειμένου είναι ετυμολογικά συγγενείς με τις παρακάτω λέξεις:
αδίδακτος, ρήτορας, ευκοσμία, εμπρόθετος, φασματικός, ατελεύτητος, λεξιπενία, φυγόδικος, λήμμα, νόμισμα. 
Μονάδες 10

Γ. Αδδακτο κεµενο
Ξενοφντος  Αποµνηµονεµατα  Α,6,14

               (14) γώ δ’ ον καί ατός, ντιφν, σπερ λλος τις ππ γαθ κυνί ρνιθι δεται, οτω καί τι μλλον δομαι φίλοις γαθος, καί άν τι χω γαθόν, διδάσκω, καί λλοις συνίστημι παρ’ ν ν γμαι φελήσεσθαί τι ατούς ες ρετήν. καί τούς θησαυρούς τν πάλαι σοφν νδρν, ος κενοι κατέλιπον ν βιβλίοις γράψαντες, νελίττων κοιν σύν τος φίλοις διέρχομαι, καί ν τι ρμεν γαθόν, κλεγόμεθα. καί μέγα νομίζομεν κέρδος, άν λλήλοις φίλοι γιγνώμεθα. μοί μέν δή τατα κούοντι δόκει ατός τε μακάριος εναι καί τους κούοντας πί καλοκγαθίαν γειν.
νελίττων = ξετυλίγοντας (το βιβλίο που είχε μορφή κυλίνδρου)

Γ1. Να µεταφρσετε στο τετρδι σας το κεµενο.

Μονδες 20

Γ2.α.      Να γρψετε τους ζητοµενους τπους για καθεµι απ τις παρακτω λξεις του κειµνου:
ρµεν :              το διο πρσωπο στην δια γκλιση και φων του αορστου β
γιγνµεθα:           το δετερο ενικ πρσωπο προστακτικς αορστου β.
φελσεσθαι: το απαρµφατο παρακειµνου ενεργητικς φωνς.
συνστηµι:            το δετερο ενικ πρσωπο οριστικς αορστου της διας φωνς και τη γενικ ενικο αρσενικο γνους της µετοχς ενεσττα της διας φωνς.

Μονδες 5


Γ2.β.       Να γρψετε τους ζητούµενους τπους για καθεµι απ τις παρακτω λξεις του κειµνου:
ρνιθι:      την αιτιατικ ενικο
τι:              τη δοτικ πληθυντικο του διου γνους
σοφν:     την αιτιατικ πληθυντικο θηλυκο γνους
µγα:         τα παραθετικ επιθτου στο γνος, τον αριθµ και την πτση που βρσκεται
τατα:      τη γενικ πληθυντικο θηλυκο γνους.

Μονδες 5


Γ3.α.   «ν τι ρµεν γαθν, κλεγµεθα».
Να αναγνωρσετε τον υποθετικ λγο και να τον µετατρψετε σε υποθετικ λγο του µη πραγµατικού.

Μονδες 4


Γ3.β.    Να αναγνωρσετε συντακτικ τα παρακτω:
φλοις, ες ρετν, λλλοις, φλοι, κοοντι, εναι.

Μονδες 6


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου